Wie waren de Maya's?

In de jungle van Midden-Amerika bevinden zich de ruďnes van de bouwwerken van een bijzonder raadselachtig volk: de Maya's. Wie waren ze? Waar kwamen ze vandaan? Lieten ze een boodschap voor ons na, en zo ja, welke? Dit zijn enkele vragen waar ontdekkingsreizigers, geleerden en schrijvers zich al meer dan twee eeuwen lang mee bezighouden sinds de ruďnes van de beroemdste Mayastad, Palenque,in 1773 werden herontdekt.

Vanaf het eerste begin tot een korte bloeiperiode rond 600 tot 800 n. Chr. en tijdens de postklassieke periode die daarna nog een paar eeuwen duurde, ontstonden kunstwerken die tot de belangrijkste ter wereld worden gerekend. Daarna verdwenen de Maya's weer net zo mysterieus van het toneel als ze waren verschenen.  Door een of andere gebeurtenis, waarvan de aard nog steeds onbekend is, stortte hun beschaving ineen en verlieten ze hun steden. Een groot deel van het gebied waar ze eens hadden gewoond, de sterren hadden bestudeerd en hun fabelachtige piramiden hadden gebouwd, werd prijsgegeven aan de jungle. Toen de Tolteken, en later de Azteken aan de macht kwamen in de meer noordelijke gebieden rondom het huidige Mexico-Stad, trokken de overgebleven Maya's zich terug in de zuidelijke heuvels of naar de vlakten van het noordelijke schiereiland Yucatán. De centrale regio, de locatie waar de Maya's hun grootste bloeiperiode hadden beleefd, werd voor altijd verlaten.

De ontdekking van de Nieuwe Wereld, eind 15e eeuw, onthulde voor Europese ogen het bestaan van volken van wie de kunstzinnige en intellectuele uitdrukkingvormen verrassend anders waren dan die van henzelf. Met name in het uitgestrekte gebied dat nu bestaat uit het zuidelijk deel van Mexico, Belize, Guatemala en delen van Honduras en El Salvador leidde een mozaďek van verschillende culturen tot het zogenaamde 'Midden-Amerikaanse beschaving' of de 'Beschaving van het oude Mexico'. 

Terwijl het de Spaanse veroveraars, door hun zucht naar rijkdom en macht, in die tijd volledig ontbrak aan waardering en respect voor dit culturele erfgoed, krijgen de pre-Columbiaanse volken tegenwoordig de aandacht die ze verdienen. Archeologen houden zich bezig met de reconstructie van de belangrijkste aspecten van deze verloren beschavingen, die schriftsystemen, wiskunde en bijzonder geavanceerde rekensystemen hadden ontwikkeld en een monumentale architectuur die gekenmerkt werd door majestueuze steden waar de toppen van de grote trappiramiden bovenuit torenden.  Hoewel er na de komst van Hernán Cortez, met 11 schepen, 600 man infanterie, 16 paarden en wat artillerie weinig bewaard is gebleven van alle sporen van deze oude culturen, ontstaat er langzaam een beeld van een volk dat sterk van ons verschilt. In tegenstelling tot ons beschikten de Maya's maar over weinig persoonlijke bezittingen, afgezien van die zaken waar ze niet buiten konden. Hun prachtig uitgedoste leiders onderwierpen zichzelf aan vreemde, pijnlijke rituelen om zich van de vruchtbaarheid van het land te verzekeren. Er was sprake van een maatschappelijke gelaagdheid, waarin leiders en boeren hun plaats kenden. Daarnaast was hun geloof in goden en tijdsrekeningen van groot belang voor de samenleving. Volgens de tijdrekening van de Maya's begon het huidige tijdperk op 12 augustus 3114 v. Chr. en zal er op 22 december 2012 een eind komen aan deze periode. Dan zal de aarde zoals wij die kennen opnieuw worden vernietigd door catastrofale gebeurtenissen.

 

verder naar tijdslijnen